▪️ پس از بیهوشی اهریمن، اورمزد آفرینش گیتی را آغاز میکند. او از زمانِ بیکران زمانِ محدود یا کرانهمند را میآفریند تا در هنگام مناسب آفرینش را به حرکت درآورد و سپس آفرینش پدیدههای گیتی را آغاز کند. او در یک سال و در شش نوبت پیشنمونههای شش پدیدۀ اصلی آفرینش را میآفریند که […]
▪️ پس از بیهوشی اهریمن، اورمزد آفرینش گیتی را آغاز میکند. او از زمانِ بیکران زمانِ محدود یا کرانهمند را میآفریند تا در هنگام مناسب آفرینش را به حرکت درآورد و سپس آفرینش پدیدههای گیتی را آغاز کند. او در یک سال و در شش نوبت پیشنمونههای شش پدیدۀ اصلی آفرینش را میآفریند که عبارتند از آسمان، آب، زمین، گیاه، جانور و انسان.
پیشنمونهٔ آب بهصورت یک قطره است به پهنای همهٔ آبها.
پیشنمونهٔ زمین، زمینی است گرد و هموار، بدون هیچ پستی و بلندی، در جاهایی سخت و در جاهایی نرم.
پیشنمونهٔ گیاه، گیاهی است به صورت یک شاخه، دربرگیرندهٔ همهٔ گیاهان عالم.
پیشنمونهٔ چهار پایان مفید، گاو «ایوداد» یا «ایوَ کْداد» به معنی یکتاآفریده است که در کنارهٔ راست رودخانهٔ وِهْدائیتی (بهدائیتی، دائیتی خوب) در ایرانویج یا ایرانویز آفریده میشود. او مانند ماه سفید و روشن است و بالایش به اندازهٔ سه «نای» است. اورمزد او را همچنین برای یاری آب و گیاه میآفریند.
پیشنمونهٔ انسان گیومرث است که به معنی «زندهٔ میرا» است. موجودی است درخشان مانند خورشید که بالایش به اندازهٔ چهار نای است و پهنایش به اندازه بالایش.
او در کنارهٔ چپ رودخانهٔ دائیتی آفریده میشود. او نمونهٔ انسان کامل است و برای یاری و کمک به آفریدگار خلق میشود و به همین جهت، گیومرث را مرد اَهْلو (یا مرد مقدس) نیز نامیدهاند.
در اعتقادات کهن ایرانی برای اهریمن آفرینش مادی قائل نشدهاند.
به روایت شاهنامه تاریخ اساطیری ایران با گیومرث شروع میشود. در شاهنامه، گیومرث به جای پیشنمونهٔ انسان، نخستین کدخدای جهان است که مردمان را میپرورد و پوشیدنی و خورش نو برای آنان پدید میآورد. سی سال پادشاه است و همه در اطاعت او. مردمان کیش او بر میگیرند. او پسری خوبروی و نیرومند و نامجو به نام سیامک دارد و در مقابل، اهریمن پسری دارد بدسگال و گرگصفت که نسبت به سلطهٔ گیومرث و سیامک رشک میبرد. سروش خبر این کینه را به گیومرث میرساند. او سیامک را با سپاهی به مقابلهٔ دیو میفرستد. سیامک با دیو سیاه نبرد میکند. دیو سیاه بر سیامک چیره میشود؛ چنگ میزند و جگرگاهش را میدرد. گیومرث از این خبر دژم و سوگوار میشود، ولی با یاری هوشنگ، پسر سیامک، به کینهخواهی و نبرد با دیوسیاه میپردازد. چون هوشنگ بر دیوسیاه پیروز میشود، پادشاهی سی ساله گیومرث به سر میرسد.
تاریخ اساطیری ایران
استاد دکتر ژاله آموزگار، صص ۴۶–۴۰
- منبع خبر : کانال استاد شفیعی کدکنی
Sunday, 8 September , 2024